Đau bụng không dễ chẩn đoán

Đau bụng là triệu chứng rất thường gặp, thuốc cường dương không có đêm trực nào mà danh thiếp cơ sở y tế lại không thu nạp bệnh nhân dịp đau bụng đến khám. Đau bụng là cảm giác đau mà người bệnh cảm nhận được ở vùng bụng. Bụng có giới kì hạn phía trên là hoành cách mô (cơ ngăn cách ngực và bụng), phía dưới là xương chậu, phía sau là trói buộc sống và cơ lưng. Ổ bụng được bao phủ vì một tấm màng gọi là phúc mạc, là ranh giới giữa ổ bụng với vùng lân cận. Mặc mặc dù đau bụng có thể vì danh thiếp tổn xót thương ở thành bụng (da, cơ thành bụng), nhưng từ đau bụng thường được dùng để diễn đạt cơn đau có nguồn căn tố những sang thương xót của danh thiếp cơ quan nằm trong ổ bụng, bao gồm: dạ dày, ruột non, ruột già, gan, túi mật và tụy.

Đôi khi đau được cảm nhận ở bụng nhưng lại do tổn xót thương của các cơ quan nằm phụ cận chứ không phải nằm trong ổ bụng. Ví dụ bệnh lý của đáy phổi, tim, thận, tử cung và buồng trứng cũng có thể gây ra đau ở bụng. Mặt khác, đau có thể khởi hành từ danh thiếp cơ quan trong ổ bụng nhưng lại được người bệnh cảm nhận đau bên ngoài ổ bụng. Ví dụ đau do viêm tụy có thể cảm nhận ở lưng. Đây còn gọi là đau quy chiếu, sử dụng để tiền đau không có nguồn căn tố nơi được cảm nhận đau.

Nguyên nhân gây đau bụng

Có thể xếp nguyên nhân gây ra đau bụng thành ba nhóm:

• Đau bụng bởi viêm, tỉ dụ viêm ruột thừa, viêm túi mật, viêm cực kì tràng…
• Đau bụng do căng huyễn hoặc giãn của một cơ quan, thí dụ như tắc ruột vì chưng u hay bởi xoắn xuýt ruột, tắc đường mật vì sỏi, gan sưng vì chưng viêm.
• Đau bụng vì thiếu máu nuôi, tỉ dụ như viêm đại tràng thiếu máu, nhồi máu mạc treo ruột…
• thuốc cường dương

Phức tạp hơn là đau bụng không bởi vì nguyên nhân nào trong ba nhóm căn nguyên trên, thí dụ như hội chứng ruột kích thích.

Đau bụng được chẩn đoán như thế nào?

Để chẩn đoán nguyên do gây ra đau bụng, người ta dựa vào đặc thù cơn đau, thăm khám, xét nghiệm và thỉnh thoảng cần phải phẫu thuật thăm dò trong những trường học hợp khó. Đặc điểm của cơn đau là rất quan trọng để tử thi định căn nguyên gây đau bụng. Người bệnh cần nắm rõ bảy thuộc tính sau của cơn đau:

• Cách khởi phát: cơn đau xảy ra từ từ hay đột ngột.
• Vị trí đau, ví dụ đau ở vùng bụng dưới bên phải gợi ý viêm ruột thừa, nhưng đau bên ngược lại gợi ý viêm túi thừa; đau vì chưng bệnh gan mật thường nằm vùng bờ sườn bên phải.
• Kiểu đau: đau quặn từng cơn, đau nhói như bị dao đâm…
• Cường độ cơn đau: đau dữ dội hay đau âm ỉ.
• Thời gian đau, đau xảy ra được bao lâu, thời gian kéo dài của cơn đau (phút, giờ, ngày…).
• Yếu tố làm tăng hay giảm cơn đau, ví dụ đau vì viêm như viêm ruột thừa, viêm túi thừa, viêm tụy… sẽ nặng lên khi ho, hắt hơi mê hoặc cử động. Bệnh nhân dịp thường có khuynh hướng nằm yên; hay cơn đau giảm sau khi nôn, sau khi uống thuốc, sau khi ăn, hay đau bởi vì giun chui ống mật phải chổng mông lên trời.
• Hướng lan: đau trong nhồi máu cơ tim có thể lan từ vùng ngực trái xuống vùng thượng vị…
• Triệu chứng kết hợp: sốt, tiêu chảy, nôn, tiêu ra máu…

Cường độ cơn đau không phải lúc nào cũng tương ứng với chừng độ hiểm nguy của nguyên do gây đau bụng. Đau bụng dữ dội có khi chỉ là bởi bệnh nhẹ như viêm dạ dày, ruột bởi vì siêu vi. Đau nhẹ mê hoặc không đau đôi khi bởi bệnh hiểm nguy gây ra như ung thư ruột già, viêm ruột thừa giai đoạn sớm.

Nên đi ngục bệnh khi nào?

Trong nhiều trường hợp người bệnh có thể tự chăm sóc tại nhà, tiền đi nhà đá bệnh khi danh thiếp triệu chứng vẫn còn tồn tại. Nên đi nhà giam bệnh ngay nếu:

• Không đi tiêu, đặc biệt khi kèm cặp theo ói.
• Nôn ra máu mê hoặc đi đại tiện ra máu (phân có màu đỏ, nâu sẫm huyễn hoặc đen như bã cà phê), mùi thối dữ dội.
• Đau bụng kèm cặp với đau ở ngực, cổ mê hoặc vai.

• Đau bụng đột ngột như dao đâm.

• Bụng cứng như gỗ mê hoặc sờ đau.

Tại sao khó chẩn đoán nguyên nhân đau bụng?

Có nhiều lý do dẫn đến khó chẩn đoán nguyên do đau bụng, đó là:

Các triệu chứng không điển hình

Ví dụ, đau của viêm ruột thừa chốc chốc nằm ở bờ sườn phải chứ không nằm ở hố chậu phải. Người già và những bệnh nhân sử dụng corticoid có trạng thái ít đau hoặc không đau khi bị viêm, tỉ dụ viêm túi mật huyễn hoặc viêm túi thừa. Đó là vì chưng corticoid làm giảm hiện tượng viêm.

Các xét nghiệm không phải thường xuyên chính thị xác

Siêu âm có thể bỏ sót sỏi, đặc biệt là sỏi nhỏ. CT Scan có thể không phát hiện ung thư tụy nếu kích thước quá nhỏ. X-quang bụng có thể không phát hiện tắc ruột mê hoặc thủng dạ dày. Xét nghiệm máu có trạng thái cho kết quả bình thường mặc dù người bệnh đang bị nhiễm trùng mê hoặc viêm nặng, đặc biệt nếu bệnh nhân dịp đang uống thuốc corticoid. Bệnh có trạng thái bắt chước bệnh khác: hội chứng ruột kích thích có thể giả trang tắc ruột, ung thư, loét, sỏi túi mật và viêm ruột thừa. Nhiễm trùng thận phải dễ nhầm với viêm túi mật cấp. Vỡ u nang buồng trứng phải có thể nhầm viêm ruột thừa.

Đặc điểm của cơn đau có trạng thái thay đổi, tỉ dụ viêm tụy có thể lan ra toàn ổ bụng và gây viêm túi mật.

Phòng ngừa đau bụng

• Phòng ngừa chung: Ăn những bữa ăn nhỏ và thường xuyên. Đảm bảo bữa ăn cân đối chất dinh dưỡng, giàu chất xơ. Ăn nhiều rau cải và trái cây. Hạn chế thức ăn sinh nhiều hơi. Uống nước đầy đủ mỗi ngày. Tập luyện trạng thái lực thường xuyên.
• Phòng ngừa đau bụng bởi bệnh lý dạ dày: Kiêng thuốc lá. Giữ cân nặng hợp lý. Kết thúc bữa ăn 2 giờ trước khi đi ngủ. Sau ăn phải ngồi mê hoặc đứng ít ra 30 phút. Ngủ đầu cao.

Nguồn: Tuổi trẻ